Politiek in West Betuwe — waar staan de partijen?

Overzicht van de standpunten van de tien partijen in de gemeenteraad over pesticiden, bufferzones en biologische landbouw. Met contactgegevens van de fracties, zodat je je raadslid rechtstreeks kunt aanspreken.

Onze eisen

Waar Betuwe Gif Vrij voor strijdt

Dit zijn de drie concrete maatregelen die de gemeente West Betuwe nú kan nemen onder de Omgevingswet om bewoners te beschermen tegen landbouwgif.

Spuitvrije bufferzones van 100 meter

Rondom woningen, scholen en speelplaatsen. De huidige zones van 50 tot 250 meter zijn volstrekt onvoldoende, aldus experts en de Gezondheidsraad.

Pesticiden verbieden via het omgevingsplan

De Omgevingswet geeft gemeenten de bevoegdheid om de giftigste middelen te verbieden via maatwerkvoorschriften in het gemeentelijk omgevingsplan.

Steun voor biologische landbouw

Omschakelingssubsidies, biologische pachtvoorwaarden op gemeentegrond en samenwerking met telers die gifvrij willen werken.

Actueel · coalitieakkoord 2026–2030

Nieuw college geeft de landbouw ruimte — en zwijgt over pesticiden

Op 16 juni 2026 boden de nieuwe coalitiepartijen Dorpsbelangen, SGP en D66 hun akkoord "Krachtige gemeenschappen, ruimte voor de toekomst" aan de gemeenteraad aan. Wij lazen het hele akkoord op wat het zegt over de agrarische sector en het gebruik van landbouwgif. De uitkomst: de woorden 'pesticiden', 'gewasbescherming', 'bestrijdingsmiddelen', 'spuitzones' en 'omwonenden' komen er geen enkele keer in voor.

Wat het akkoord wél afspreekt over landbouw

In het hoofdstuk Natuur, Landschap & Milieu staat onder "Agrarisch ondernemerschap":

"We stellen geen bovenwettelijke eisen aan agrarische ondernemers." Coalitieakkoord West Betuwe 2026–2030 · hoofdstuk Natuur, Landschap & Milieu

Wat dit betekent voor de bescherming van bewoners

Die ene zin is de kern. "Geen bovenwettelijke eisen" betekent dat de gemeente niet van plan is strengere regels te stellen dan het Rijk al voorschrijft. Maar juist de maatregelen waar Betuwe Gif Vrij om vraagt — spuitvrije bufferzones van 100 meter rond woningen en scholen, en een verbod op de giftigste middelen via het omgevingsplan — zíjn zulke bovenwettelijke keuzes. De Omgevingswet maakt ze mogelijk; dit akkoord kiest er bewust niet voor.

Toch ligt er één duidelijk aanknopingspunt: de landbouwvisie die nog geschreven moet worden. Daarin hoort de bescherming van omwonenden, kinderen en het grondwater thuis. Het akkoord noemt duurzaamheid, milieu en biodiversiteit zélf als doelen "die we niet uit het oog mogen verliezen" — daar houden wij de coalitie aan.

Bron: Coalitieakkoord West Betuwe 2026–2030 (PDF), aangeboden in de extra raadsvergadering van 16 juni 2026.

Beoordeling op pesticidenbeleid: Steunt reductie Gematigd Terughoudend Geen duidelijk standpunt

De tien partijen in de gemeenteraad

Op basis van openbare verkiezingsprogramma's, raadsgedrag en landelijke partijstandpunten.

Toon
PRO West Betuwe
Fractievoorzitter: Renske de Zwart · voortzetting GroenLinks-PvdA
3 zetels Steunt reductie
Landelijk standpunt (GroenLinks-PvdA): "Kunstmest en chemische pesticiden worden zo snel mogelijk uitgefaseerd." GroenLinks-PvdA wil een gebruiksheffing op chemische gewasbescherming.

PRO West Betuwe — sinds 1 april 2026 de voortzetting van GroenLinks-PvdA in de gemeenteraad — is de sterkste voorstander van pesticidereductie in West Betuwe. De partij zet lokaal in op "Groen en duurzaamheid" als een van de speerpunten en pleit voor natuurinclusieve landbouw. Landelijk wil de moederpartij een gebruiksheffing op fossiele kunstmest, chemische gewasbescherming en importkrachtvoer; de opbrengst vloeit terug naar een transitiefonds.

Chemische pesticiden zo snel mogelijk uitfaseren
Gebruiksheffing op gewasbescherming en kunstmest
Transitiefonds voor duurzame landbouw
Bescherming omwonenden en volksgezondheid
Recent raadsgedrag
  • 24 feb 2026 — Mede-indiener amendement Meer urgentie Kaderbrief ODR (met D66, CU, DB). Aangenomen 29-0.
  • 24 feb 2026 — Geen aparte motie ingediend over spuitzones of pesticiden.
  • 2024 — Stelde raadsvragen over de "kruimelregeling" bij vergunning Pippel Flowers Tricht.
D66
Fractievoorzitter: Rita Boer Rookhuiszen-de Joode · coalitiepartij
2 zetels Steunt reductie
D66 heeft expliciet steun uitgesproken voor pesticidereductie. Landelijk pleit de partij voor een snelle en significante afbouw van chemische bestrijdingsmiddelen en wijst op het verband met Parkinson.

D66 West Betuwe zet in op "een eerlijk en duurzaam klimaatbeleid" en natuurinclusief denken. Landelijk deelt D66 met GroenLinks-PvdA, ChristenUnie en SP een sterke focus op milieu en volksgezondheid. D66 wijst op onderzoek dat verband legt tussen pesticiden en ziekten als Parkinson en pleit voor betere bescherming van boeren en omwonenden. Als coalitiepartij met wethouder heeft D66 directe bestuurlijke invloed.

Snelle en significante afbouw van chemische bestrijdingsmiddelen
Natuurinclusief denken en doen
Aandacht voor gezondheidsrisico's (Parkinson, neurologische aandoeningen)
Coalitiepartij met wethouder
Recent raadsgedrag
  • 26 jan 2026 — Schriftelijke vragen art. 38 over "Sierteelt" (beantwoord 23 mrt 2026).
  • 24 feb 2026 — Mede-indiener amendement Meer urgentie Kaderbrief ODR. Aangenomen 29-0.
  • 8 apr 2024 — Stelde raadsvragen over pioenrozenkwekerij Tricht.
SP
Nieuw in West Betuwe — geen huidige zetel
0 zetels Steunt reductie

De SP doet sinds 2026 mee in West Betuwe. Landelijk pleit de SP voor een snelle en significante afbouw van chemische bestrijdingsmiddelen, met sterke nadruk op volksgezondheid. De SP wijst op onderzoek dat pesticiden de kans op Parkinson vergroten en pleit voor betere bescherming van boeren en omwonenden.

Snelle afbouw chemische bestrijdingsmiddelen
Focus op volksgezondheid en bescherming omwonenden
Strengere handhaving pesticidengebruik
Geen zetel in huidige raad
ChristenUnie
Fractievoorzitter: Piet Jan den Dikken · coalitiepartij
2 zetels Gematigd

De ChristenUnie steunt landelijk de afbouw van chemische bestrijdingsmiddelen vanuit het principe van rentmeesterschap — zorg voor de schepping. Den Dikken is wethouder en heeft directe bestuurlijke invloed. Lokaal legt de partij de nadruk op leefbaarheid, zorg en gemeenschap, zonder pesticiden als expliciet speerpunt te benoemen.

Landelijk: steunt afbouw chemische bestrijdingsmiddelen
Rentmeesterschap: zorg voor de schepping
Lokaal: geen expliciet pesticidestandpunt
Coalitiepartij met wethouder Den Dikken
Recent raadsgedrag
  • 24 feb 2026 — Indiener motie M2026-004 "Ruimte voor fruitteelt en woningbouw" (met VWB): vraagt het college om kortere afstanden dan 50 m toe te staan bij spuitzoneconflicten. Ingetrokken na schorsing; doorgezet als agenderingsverzoek richting landbouwbeleid.
  • 24 feb 2026 — Mede-indiener amendement Meer urgentie Kaderbrief ODR. Aangenomen 29-0.
CDA
Fractievoorzitter: Ruben van den Bogaard
2 zetels Gematigd

Het CDA West Betuwe richt zich op bouwen, zorg, langetermijnzekerheid en financiële gezondheid. Over pesticiden neemt het CDA geen expliciet lokaal standpunt in. Landelijk erkent het CDA de noodzaak van verduurzaming maar legt de nadruk op innovatie en vrijwillige omschakeling in plaats van verboden.

Steunt innovatie in de landbouw
Terughoudend met verplichte verboden
Wil boeren ondersteunen, niet bestraffen
Recent raadsgedrag
  • Portefeuillehouder: wethouder Jacoline Hartman (CDA) — het college verleende op 6 mei 2025 de omgevingsvergunning aan pioenrozenkwekerij Pippel Flowers. IN109 stelt: "de gemeente gaat niet over de gewasbeschermingsmiddelen."
  • 24 feb 2026 — Bezwaarschrift pioenrozenteelt (B2-07) door college niet-ontvankelijk verklaard en afgevoerd.
  • Geen aparte motie of amendement van de CDA-fractie op het pesticidedossier in jan-apr 2026.
Verenigd West Betuwe
Fractievoorzitter: Joke van Vrouwerff · coalitiepartij
2 zetels Geen standpunt

Verenigd West Betuwe is een lokale partij die inzet op "praktisch en resultaatgericht bestuur, met oog voor inwoners, ondernemers en agrariërs." Als coalitiepartij met wethouder Van Vrouwerff is er directe bestuurlijke invloed, maar over pesticiden of bufferzones is geen standpunt gevonden.

Praktische lokale politiek, gezond verstand
Noemt inwoners, ondernemers én agrariërs
Geen pesticidestandpunt gevonden
Coalitiepartij met wethouder
Recent raadsgedrag
  • 24 feb 2026 — Mede-indiener motie M2026-004 "Ruimte voor fruitteelt en woningbouw" (met CU): kortere afstanden dan 50 m bij spuitzoneconflicten. Ingetrokken, doorgezet als agenderingsverzoek.
  • Geen tegenmotie die bescherming van omwonenden expliciet versterkt.
VVD
Fractievoorzitter: Juliën Smeets
2 zetels Terughoudend
De VVD pleit voor minder regels voor ondernemers en agrariërs. Landelijk ziet de VVD innovatie als de oplossing — niet verboden of bufferzones.

De VVD West Betuwe richt zich op veiligheid, ondernemerschap en jongeren. De partij pleit voor snellere vergunningen, minder regels en vooraf duidelijke kaders. Landelijk is de VVD tegen verplichte pesticidenverboden en pleit de partij voor innovatie als duurzaamheidsoplossing in de landbouw.

Minder regels voor ondernemers en agrariërs
Innovatie als oplossing, niet verboden
Landelijk tegen verplichte pesticidenreductie
Recent raadsgedrag
  • 12 nov 2024 — Stelde raadsvragen over pioenrozenkwekerij Tricht.
  • Geen aparte motie of amendement van de VVD-fractie op het pesticidedossier in jan-apr 2026.
Dorpsbelangen West Betuwe
Fractievoorzitter: Rutger van Stappershoef · coalitieleider
10 zetels Terughoudend
Dorpsbelangen is veruit de grootste partij (10 zetels) en beschrijft West Betuwe als "bij uitstek een fruit- en plattelandsgemeente" waar de agrarische sector moet worden beschermd.

Dorpsbelangen is de coalitieleider en ziet het buitengebied als "het hart van de agrarische sector — en dat moet zo blijven." De partij benadrukt dat agrariërs zorgen voor voedsel, een belangrijke economische pijler vormen en identiteit geven aan de dorpen. Het programma "Samen oogsten en blijven zaaien" bevat geen plannen voor pesticidereductie of bufferzones.

"Buitengebied is het hart van de agrarische sector"
Bescherming agrarische sector als prioriteit
Geen plannen voor pesticidereductie of bufferzones
Grootste partij, leidt coalitie
Recent raadsgedrag
  • 24 feb 2026 — Mede-indiener amendement Meer urgentie Kaderbrief ODR. Aangenomen 29-0.
  • Geen aparte motie of amendement van de DB-fractie (grootste fractie, 9-10 zetels) op het pesticidedossier in jan-apr 2026.
SGP
Fractievoorzitter: Theo Simons
5 zetels Terughoudend

De SGP is de tweede partij van West Betuwe en sterk verankerd in het agrarische karakter van de regio. Landelijk pleit de SGP voor bescherming van vruchtbare landbouwgronden en vindt dat boeren opgezadeld zijn met te veel regels en hogere kosten. Het lokale programma "Samen Bouwen" richt zich op wonen, ondernemen en het versterken van de gemeenschap; over pesticiden of milieuregulering in de landbouw neemt de SGP geen standpunt in.

Bescherming van landbouwgronden en boerenbedrijven
Landelijk: minder regeldruk voor agrariërs
Geen standpunt over pesticiden of bufferzones
Tweede partij van West Betuwe
Recent raadsgedrag
  • 21 okt 2024 — Stelde raadsvragen over pioenrozenkwekerij Tricht.
  • Geen aparte motie of amendement van de SGP-fractie op het pesticidedossier in jan-apr 2026. Coalitiepartner van het college dat de Pippel-vergunning verleende.
Leefbaar Lokaal Belang
Fractievoorzitter: Petra van Kuilenburg
3 zetels Terughoudend

Leefbaar Lokaal Belang is een pragmatische lokale partij. Lijsttrekker Van Kuilenburg stond tevens op de BBB-lijst voor de Tweede Kamer; meerdere LLB-kandidaten zijn BBB-vrijwilliger. De partij richt zich op leefbaarheid, minder bureaucratie en lokaal maatwerk. Een expliciet pesticidestandpunt ontbreekt; gezien de nauwe banden met agrarische belangen via BBB is steun voor pesticidereductie onwaarschijnlijk.

Fractievoorzitter ook op BBB-lijst Tweede Kamer
Meerdere kandidaten BBB-vrijwilliger
Geen pesticidestandpunt; banden met agrarische lobby
Recent raadsgedrag
  • 21 okt 2024 — Stelde raadsvragen over pioenrozenkwekerij Tricht.
  • Geen aparte motie of amendement van de LLB-fractie op het pesticidedossier in jan-apr 2026.

Schrijf je raadslid aan

Politici luisteren naar hun kiezers. Hieronder een sjabloon dat je in een minuut kunt aanpassen en versturen — gebruik de mail-knoppen bij iedere partij hierboven.

Geachte fractievoorzitter, Als bewoner van West Betuwe maak ik mij zorgen over het gebruik van pesticiden in onze gemeente. Onderzoek wijst uit dat pesticidenresten worden gevonden in slaapkamerstof van omwonenden en in onze drinkwaterbronnen. De Omgevingswet biedt de gemeente concrete instrumenten — bufferzones, middelenverboden via maatwerkvoorschriften, en eisen aan pachtvoorwaarden op gemeentegrond. Welke stappen overweegt uw fractie de komende periode op dit onderwerp? Met vriendelijke groet, [uw naam] [uw postcode]

Disclaimer: Dit overzicht is samengesteld door Betuwe Gif Vrij op basis van openbare verkiezingsprogramma's, publiek raadsgedrag en landelijke partijstandpunten (bronnen: Nieuwe Oogst, PAN-NL, Natuur & Milieu). Wij zijn een onafhankelijke bewonersgroep en niet verbonden aan een politieke partij. Controleer altijd de officiële partijdocumenten voor de volledige en actuele standpunten. Heb je een correctie of aanvulling? Mail ons via info@betuwegifvrij.nl.