Overzicht van de standpunten van de negen fracties in de gemeenteraad (en de SP, die geen zetel heeft) over pesticiden, bufferzones en biologische landbouw. Met contactgegevens van de fracties, zodat je je raadslid rechtstreeks kunt aanspreken.
Onze eisen
Waar Betuwe Gif Vrij voor strijdt
Dit zijn de drie concrete maatregelen die de gemeente West Betuwe nú kan nemen onder de Omgevingswet om bewoners te beschermen tegen landbouwgif.
Spuitvrije bufferzones van 100 meter
Rondom woningen, scholen en speelplaatsen. Nu geldt in de rechtspraak en in West Betuwe meestal 50 meter als richtafstand — terwijl de rechter bij lelieteelt in Sevenum al 250 meter oplegde.
Pesticiden verbieden via het omgevingsplan
De Omgevingswet geeft gemeenten de bevoegdheid om de giftigste middelen te verbieden via maatwerkvoorschriften in het gemeentelijk omgevingsplan.
Steun voor biologische landbouw
Omschakelingssubsidies, biologische pachtvoorwaarden op gemeentegrond en samenwerking met telers die gifvrij willen werken.
Actueel · landbouwvisie · 13 oktober 2026
De landbouwvisie wordt geschreven — alleen PRO noemt de zorgen over landbouwgif
Op 13 oktober 2026 sprak de gemeenteraad op verzoek van D66 over hoe de nieuwe landbouwvisie voor West Betuwe tot stand komt. Er werd niet gestemd: het college zit nog in de "ophaalfase" en spreekt vooral met de sector zelf. Alle negen fracties deden mee aan het debat. Alleen PRO West Betuwe vroeg aandacht voor inwoners die zich zorgen maken over bestrijdingsmiddelen in hun woonomgeving. Zes fracties benadrukten juist ruimte voor de sector en waarschuwden voor nieuwe regels of beperkingen.
Wat de fracties inbrachten
PositiefPRO West Betuwe — wil een gezonde leefomgeving en de zorgen over bestrijdingsmiddelen in de visie, beleid voor vergunningen voor bloementeelt, en boeren belonen voor bovenwettelijke maatregelen (Marke-model).
NeutraalD66 — wil eerst breder ophalen, ook bij inwoners en biologische boeren, en daarna een startnotitie. Over gewasbescherming zei de fractie niets.
NeutraalCDA — ruimte voor ondernemers, met afstemming met de omwonenden.
NegatiefSGP, ChristenUnie, Verenigd West Betuwe, VVD en Dorpsbelangen — geen extra gemeentelijke regels bovenop die van Rijk en provincie. Dorpsbelangen: "want we bestrijden niet, want we beschermen".
NegatiefLeefbaar Lokaal Belang — bescherming van agrarische grond en bedrijven, voorrang voor agrarische vergunningen, en tegen prestatiebeloning (Marke-model).
"We moeten ook niet als gemeente West Betuwe nog eens een keer een paar regels boven landelijk beleid […] opstapelen. […] In ieder geval is het college het daarover eens."
Wethouder Jos van Maanen (SGP), namens portefeuillehouder Jacoline Hartman · 13 oktober 2026
Wat er nu gebeurt — en wat jij kunt doen
Daarmee herhaalt het college de lijn uit het coalitieakkoord: geen eisen bovenop wat het Rijk voorschrijft (zie hieronder). Toch staat de deur op een kier. Het college schrijft eerst een startnotitie voor de raad, en de wethouder vroeg de fracties om via de griffie een lijst van organisaties aan te leveren die bij de visie betrokken moeten worden. Mail je fractie (zie de contactknoppen bij de partijen hieronder) en vraag om omwonenden, biologische telers, natuurorganisaties en gezondheidsdeskundigen op die lijst te zetten, en om de bescherming van bewoners tegen landbouwgif als onderwerp in de startnotitie op te nemen.
Nieuw college geeft de landbouw ruimte — en zwijgt over pesticiden
Op 16 juni 2026 boden de nieuwe coalitiepartijen Dorpsbelangen, SGP en D66 hun akkoord "Krachtige gemeenschappen, ruimte voor de toekomst" aan de gemeenteraad aan. Wij lazen het hele akkoord op wat het zegt over de agrarische sector en het gebruik van landbouwgif. De uitkomst: de woorden 'pesticiden', 'gewasbescherming', 'bestrijdingsmiddelen', 'spuitzones' en 'omwonenden' komen er geen enkele keer in voor.
Wat het akkoord wél afspreekt over landbouw
In het hoofdstuk Natuur, Landschap & Milieu staat onder "Agrarisch ondernemerschap":
Agrarische ondernemers krijgen "de ruimte om zich te ontwikkelen", met "innovatieve maatregelen om de landbouw toekomstbestendig te maken".
De gemeente blijft zich profileren als "dé fruitgemeente" en zet het vigerende (huidige) beleid voort.
Vergroting van het agrarisch bouwvlak is mogelijk bij "toekomstgerichte agrarische bedrijven".
De uitwerking volgt in een nog op te stellen landbouwvisie.
"We stellen geen bovenwettelijke eisen aan agrarische ondernemers."
Coalitieakkoord West Betuwe 2026–2030 · hoofdstuk Natuur, Landschap & Milieu
Wat dit betekent voor de bescherming van bewoners
Die ene zin is de kern. "Geen bovenwettelijke eisen" betekent dat de gemeente niet van plan is strengere regels te stellen dan het Rijk al voorschrijft. Maar juist de maatregelen waar Betuwe Gif Vrij om vraagt — spuitvrije bufferzones van 100 meter rond woningen en scholen, en een verbod op de giftigste middelen via het omgevingsplan — zíjn zulke bovenwettelijke keuzes. De Omgevingswet maakt ze mogelijk; dit akkoord kiest er bewust niet voor.
Toch ligt er één duidelijk aanknopingspunt: de landbouwvisie die nog geschreven moet worden. Daarin hoort de bescherming van omwonenden, kinderen en het grondwater thuis. Het akkoord noemt duurzaamheid, milieu en biodiversiteit zélf als doelen "die we niet uit het oog mogen verliezen" — daar houden wij de coalitie aan.
Beoordeling op pesticidenbeleid: Steunt reductie Gematigd Terughoudend Geen duidelijk standpuntLabels bij Recent raadsgedrag geven ons oordeel over die ene inbreng: PositiefNeutraal of Negatief voor strenger beleid tegen landbouwgif.
De negen fracties in de gemeenteraad — en de SP
Op basis van openbare verkiezingsprogramma's, raadsgedrag en landelijke partijstandpunten.
Toon
PRO West Betuwe
Fractievoorzitter: Renske de Zwart · voortzetting GroenLinks-PvdA
3 zetels Steunt reductie
Landelijk standpunt (GroenLinks-PvdA): "Kunstmest en chemische pesticiden worden zo snel mogelijk uitgefaseerd." GroenLinks-PvdA wil een gebruiksheffing op chemische gewasbescherming.
PRO West Betuwe — sinds 1 april 2026 de voortzetting van GroenLinks-PvdA in de gemeenteraad — is de sterkste voorstander van pesticidereductie in West Betuwe. De partij zet lokaal in op "Groen en duurzaamheid" als een van de speerpunten en pleit voor natuurinclusieve landbouw. Landelijk wil de moederpartij een gebruiksheffing op fossiele kunstmest, chemische gewasbescherming en importkrachtvoer; de opbrengst vloeit terug naar een transitiefonds.
Chemische pesticiden zo snel mogelijk uitfaseren
Gebruiksheffing op gewasbescherming en kunstmest
Transitiefonds voor duurzame landbouw
Bescherming omwonenden en volksgezondheid
Recent raadsgedrag
13 okt 2026Positief — Debat over de landbouwvisie (Annet IJff): miste in de stukken de opgave van een gezonde leefomgeving: "Veel inwoners maken zich zorgen over de bestrijdingsmiddelen die gebruikt worden in hun woonomgeving." Vroeg om beleid voor vergunningaanvragen voor bloementeelt, steunde het Marke-model (beloning van boeren voor o.a. bovenwettelijke maatregelen) en wil natuurorganisaties bij het proces betrekken.
7 jul 2026Positief — Algemene beschouwingen coalitieakkoord (Renske de Zwart): vroeg om een landbouwvisie voor toekomstbestendige en kringlooplandbouw, biodiversiteit en een gezonde leefomgeving, "inclusief duidelijke afspraken over onderwerpen als spuitzones en sierteelt". Wees ook op verdwijnende boomgaarden onder plastic overkappingen en op capaciteitstekort bij de omgevingsdienst voor toezicht en handhaving.
24 feb 2026 — Mede-indiener amendement Meer urgentie Kaderbrief ODR (met D66, CU, DB). Aangenomen 29-0.
24 feb 2026 — Geen aparte motie ingediend over spuitzones of pesticiden.
2024 — Stelde raadsvragen over de "kruimelregeling" bij vergunning Pippel Flowers Tricht.
D66 heeft expliciet steun uitgesproken voor pesticidereductie. Landelijk pleit de partij voor een snelle en significante afbouw van chemische bestrijdingsmiddelen en wijst op het verband met Parkinson.
D66 West Betuwe zet in op "een eerlijk en duurzaam klimaatbeleid" en natuurinclusief denken. Landelijk deelt D66 met GroenLinks-PvdA, ChristenUnie en SP een sterke focus op milieu en volksgezondheid. D66 wijst op onderzoek dat verband legt tussen pesticiden en ziekten als Parkinson en pleit voor betere bescherming van boeren en omwonenden. Als coalitiepartij met wethouder heeft D66 directe bestuurlijke invloed.
Snelle en significante afbouw van chemische bestrijdingsmiddelen
Natuurinclusief denken en doen
Aandacht voor gezondheidsrisico's (Parkinson, neurologische aandoeningen)
Coalitiepartij met wethouder
Recent raadsgedrag
13 okt 2026Neutraal — Agenderingsverzoek over het proces van de landbouwvisie (Rita Boer Rookhuiszen): vond het te vroeg voor kaders en vroeg het college eerst breder op te halen, ook bij inwoners, recreatieondernemers, biologische boeren en Caring Farmers, en daarna een startnotitie aan de raad voor te leggen. De wethouder nam dat over. Gewasbescherming kwam in de bijdrage niet aan bod.
7 jul 2026Positief — Algemene beschouwingen coalitieakkoord: drong aan op het voortvarend opstellen van de landbouwvisie, "met ook aandacht voor de volksgezondheid, biodiversiteit" en voor stoppende agrarische bedrijven.
26 jan 2026 — Schriftelijke vragen art. 38 over "Sierteelt" (beantwoord 23 mrt 2026).
24 feb 2026 — Mede-indiener amendement Meer urgentie Kaderbrief ODR. Aangenomen 29-0.
8 apr 2024 — Stelde raadsvragen over pioenrozenkwekerij Tricht.
De SP doet sinds 2026 mee in West Betuwe. Landelijk pleit de SP voor een snelle en significante afbouw van chemische bestrijdingsmiddelen, met sterke nadruk op volksgezondheid. De SP wijst op onderzoek dat pesticiden de kans op Parkinson vergroten en pleit voor betere bescherming van boeren en omwonenden.
Snelle afbouw chemische bestrijdingsmiddelen
Focus op volksgezondheid en bescherming omwonenden
De ChristenUnie steunt landelijk de afbouw van chemische bestrijdingsmiddelen vanuit het principe van rentmeesterschap — zorg voor de schepping. Lokaal kiest de fractie een andere lijn: in februari 2026 diende zij met Verenigd West Betuwe een motie in om bij spuitzoneconflicten kortere afstanden dan 50 meter toe te staan, en in het debat over de landbouwvisie (13 oktober 2026) waarschuwde zij voor "een stapeling van regels bovenop wat landelijk en provinciaal al gebeurt".
Lokaal: terughoudend met extra regels voor de landbouw
Geen deel van de coalitie 2026–2030
Recent raadsgedrag
13 okt 2026Negatief — Debat over de landbouwvisie (Anne van Rossum): is "bang voor een stapeling van regels bovenop wat landelijk en provinciaal al gebeurt" en wil daarin "heel terughoudend" zijn. Kosten van duurzaamheid en biodiversiteit mogen niet onevenredig bij boeren terechtkomen; in de gesprekken over stikstof, water en gewasbescherming wil de fractie "oog houden voor een gezonde toekomst voor onze boeren en fruittelers". Steunt een startnotitie.
24 feb 2026 — Indiener motie M2026-004 "Ruimte voor fruitteelt en woningbouw" (met VWB): vraagt het college om kortere afstanden dan 50 m toe te staan bij spuitzoneconflicten. Ingetrokken na schorsing; doorgezet als agenderingsverzoek richting landbouwbeleid.
24 feb 2026 — Mede-indiener amendement Meer urgentie Kaderbrief ODR. Aangenomen 29-0.
Het CDA West Betuwe richt zich op bouwen, zorg, langetermijnzekerheid en financiële gezondheid. Over pesticiden neemt het CDA geen expliciet lokaal standpunt in. Landelijk erkent het CDA de noodzaak van verduurzaming maar legt de nadruk op innovatie en vrijwillige omschakeling in plaats van verboden.
Steunt innovatie in de landbouw
Terughoudend met verplichte verboden
Wil boeren ondersteunen, niet bestraffen
Recent raadsgedrag
13 okt 2026Neutraal — Debat over de landbouwvisie (Ruben van den Bogaard): wil een brede visie die ondernemers optimaal de ruimte biedt, maar ook met afstemming met de omwonenden, zodat er zekerheid en helderheid is voor iedereen in de regio.
Geen aparte motie of amendement van de CDA-fractie op het pesticidedossier in jan-apr 2026.
Verenigd West Betuwe is een lokale partij die inzet op "praktisch en resultaatgericht bestuur, met oog voor inwoners, ondernemers en agrariërs." In februari 2026 diende de fractie met de ChristenUnie een motie in om bij spuitzoneconflicten kortere afstanden dan 50 meter toe te staan. In het debat over de landbouwvisie (13 oktober 2026) zei de partij geen voorstander te zijn van gemeentelijke regels bovenop die van provincie en Rijk.
Praktische lokale politiek, gezond verstand
Noemt inwoners, ondernemers én agrariërs
Tegen gemeentelijke regels bovenop provincie en Rijk
Geen deel van de coalitie 2026–2030
Recent raadsgedrag
13 okt 2026Negatief — Debat over de landbouwvisie (Gijsbert van de Water): is er geen voorstander van om als gemeente meer regels op te leggen dan provincie en Rijk, en vreest dat een landbouwvisie vooral meer beleidskaders en regels oplevert.
24 feb 2026 — Mede-indiener motie M2026-004 "Ruimte voor fruitteelt en woningbouw" (met CU): kortere afstanden dan 50 m bij spuitzoneconflicten. Ingetrokken, doorgezet als agenderingsverzoek.
Geen tegenmotie die bescherming van omwonenden expliciet versterkt.
De VVD pleit voor minder regels voor ondernemers en agrariërs. Landelijk ziet de VVD innovatie als de oplossing — niet verboden of bufferzones.
De VVD West Betuwe richt zich op veiligheid, ondernemerschap en jongeren. De partij pleit voor snellere vergunningen, minder regels en vooraf duidelijke kaders. Landelijk is de VVD tegen verplichte pesticidenverboden en pleit de partij voor innovatie als duurzaamheidsoplossing in de landbouw.
Minder regels voor ondernemers en agrariërs
Innovatie als oplossing, niet verboden
Landelijk tegen verplichte pesticidenreductie
Recent raadsgedrag
13 okt 2026Negatief — Debat over de landbouwvisie (Ralph Boltjes): wil de sector rechtstreeks betrekken en dat het beleid agrariërs vooruithelpt "en niet om nog meer regels op te werpen". Vroeg welke status het landbouwbeleid krijgt ten opzichte van de omgevingsvisie.
12 nov 2024 — Stelde raadsvragen over pioenrozenkwekerij Tricht.
Geen aparte motie of amendement van de VVD-fractie op het pesticidedossier in jan-apr 2026.
Dorpsbelangen is veruit de grootste partij (10 zetels) en beschrijft West Betuwe als "bij uitstek een fruit- en plattelandsgemeente" waar de agrarische sector moet worden beschermd.
Dorpsbelangen is de coalitieleider en ziet het buitengebied als "het hart van de agrarische sector — en dat moet zo blijven." De partij benadrukt dat agrariërs zorgen voor voedsel, een belangrijke economische pijler vormen en identiteit geven aan de dorpen. Het programma "Samen oogsten en blijven zaaien" bevat geen plannen voor pesticidereductie of bufferzones.
"Buitengebied is het hart van de agrarische sector"
Bescherming agrarische sector als prioriteit
Geen plannen voor pesticidereductie of bufferzones
Grootste partij, leidt coalitie
Levert drie van de vijf wethouders: Rutger van Stappershoef (locoburgemeester), C.A. de Jong en Jacoline Hartman (o.a. landbouwvisie)
Recent raadsgedrag
13 okt 2026Negatief — Debat over de landbouwvisie (Henry Piek): reageerde op PRO dat hij liever spreekt van gewasbeschermingsmiddelen, "want we bestrijden niet, want we beschermen". Voor Dorpsbelangen geldt "geen regels, maar juist perspectief". Vroeg of waterbeschikbaarheid niet nu al om stappen vraagt.
7 jul 2026Negatief — Algemene beschouwingen coalitieakkoord: wil dat de landbouwvisie agrarische ondernemers ruimte geeft om te ondernemen, innoveren en verduurzamen, en pleitte ervoor de sector "niet nog meer beperkingen" op te leggen.
24 feb 2026 — Mede-indiener amendement Meer urgentie Kaderbrief ODR. Aangenomen 29-0.
24 feb 2026 — Bezwaarschrift pioenrozenteelt (B2-07) door het college niet-ontvankelijk verklaard en afgevoerd.
Geen aparte motie of amendement van de DB-fractie (grootste fractie, 10 zetels) op het pesticidedossier in jan-apr 2026.
6 mei 2025 — Het college verleende de omgevingsvergunning voor een teeltondersteunende voorziening bij pioenrozenkwekerij Pippel Flowers in Tricht; portefeuillehouder is wethouder Jacoline Hartman (Dorpsbelangen). In informatienota IN109 schrijft het college dat de gemeente "niet over de door de ondernemers in te zetten gewasbeschermingsmiddelen" gaat.
De SGP is de tweede partij van West Betuwe en sterk verankerd in het agrarische karakter van de regio. Landelijk pleit de SGP voor bescherming van vruchtbare landbouwgronden en vindt dat boeren opgezadeld zijn met te veel regels en hogere kosten. Het lokale programma "Samen Bouwen" richt zich op wonen, ondernemen en het versterken van de gemeenschap; over pesticiden of milieuregulering in de landbouw neemt de SGP geen standpunt in.
Bescherming van landbouwgronden en boerenbedrijven
Landelijk: minder regeldruk voor agrariërs
Geen standpunt over pesticiden of bufferzones
Tweede partij van West Betuwe
Coalitiepartij met wethouder Jos van Maanen
Recent raadsgedrag
13 okt 2026Negatief — Debat over de landbouwvisie (Jasper de Zeeuw): wil dat er vanuit agrarisch perspectief "geen verdere belemmeringen" komen en een gebiedsproces waarin "we niet van bovenaf regels opleggen". Vroeg om een blijvend beschermde status voor landbouwgrond en een werkgroep landbouw met mensen uit de sector.
7 jul 2026Negatief — Algemene beschouwingen coalitieakkoord (Theo Simons): noemde de fruitteelt een pijler van de economie, stelde dat agrariërs onder grote druk staan en dat de gemeente "in ieder geval geen bovenwettelijke eisen" moet opleggen; ziet uit naar de landbouwvisie, met de stikstofplannen van het kabinet daarin meegenomen.
21 okt 2024 — Stelde raadsvragen over pioenrozenkwekerij Tricht.
Geen aparte motie of amendement van de SGP-fractie op het pesticidedossier in jan-apr 2026. Coalitiepartner van het college dat de Pippel-vergunning verleende.
Leefbaar Lokaal Belang is een pragmatische lokale partij. Lijsttrekker Van Kuilenburg stond tevens op de BBB-lijst voor de Tweede Kamer; meerdere LLB-kandidaten zijn BBB-vrijwilliger. De partij richt zich op leefbaarheid, minder bureaucratie en lokaal maatwerk. Een expliciet pesticidestandpunt ontbreekt; gezien de nauwe banden met agrarische belangen via BBB is steun voor pesticidereductie onwaarschijnlijk.
Fractievoorzitter ook op BBB-lijst Tweede Kamer
Meerdere kandidaten BBB-vrijwilliger
Geen pesticidestandpunt; banden met agrarische lobby
Recent raadsgedrag
13 okt 2026Negatief — Debat over de landbouwvisie (Saskia Kool): wil agrarische bedrijven en land- en tuinbouwgrond beschermen in het omgevingsplan, voorrang voor agrarische vergunningaanvragen en een agrarisch loket. Wees het Marke-model (prestatiebeloning) en opkoop van landbouwgrond door de gemeente af, en vreest bij de landelijke plannen voor "kaalslag in de agrarische sector".
21 okt 2024 — Stelde raadsvragen over pioenrozenkwekerij Tricht.
Geen aparte motie of amendement van de LLB-fractie op het pesticidedossier in jan-apr 2026.
Politici luisteren naar hun kiezers. Hieronder een sjabloon dat je in een minuut kunt aanpassen en versturen — gebruik de contactknoppen bij de partijen hierboven.
Geachte fractievoorzitter,
Als bewoner van West Betuwe maak ik mij zorgen over het gebruik van pesticiden in onze gemeente. Onderzoek wijst uit dat pesticidenresten worden gevonden in slaapkamerstof van omwonenden en in onze drinkwaterbronnen.
De Omgevingswet biedt de gemeente concrete instrumenten — bufferzones, middelenverboden via maatwerkvoorschriften, en eisen aan pachtvoorwaarden op gemeentegrond. Welke stappen overweegt uw fractie de komende periode op dit onderwerp?
Met vriendelijke groet,
[uw naam]
[uw postcode]
Disclaimer: Dit overzicht is samengesteld door Betuwe Gif Vrij op basis van openbare verkiezingsprogramma's, publiek raadsgedrag en landelijke partijstandpunten (bronnen: Nieuwe Oogst, PAN-NL, Natuur & Milieu). Het label Positief / Neutraal / Negatief bij een raadsbijdrage is ons eigen oordeel; citaten uit vergaderingen waarvan geen officieel verslag bestaat, komen uit onze eigen transcriptie van de video. Wij zijn een onafhankelijke bewonersgroep en niet verbonden aan een politieke partij. Controleer altijd de officiële partijdocumenten voor de volledige en actuele standpunten. Heb je een correctie of aanvulling? Mail ons via info@betuwegifvrij.nl.